Trẻ sơ sinh bị hở van tim 3 lá là bệnh gì? Nguyên nhân và phương pháp điều trị

Trẻ sơ sinh bị hở van tim 3 lá là tình trạng bất thường về van tim ở trẻ em, thường do bẩm sinh gây ra. Bệnh làm lượng máu lưu thông không đi liên tục một chiều theo từng nhịp tim, gây thiếu hụt nhu cầu oxy của cơ thể trẻ, từ đó gây cản trở đến sự phát triển chung của trẻ. Vậy trẻ sơ sinh bị hở van 3 lá là bệnh gì, triệu chứng và điều trị như thế nào?  

Trẻ sơ sinh bị hở van tim
Trẻ sơ sinh bị hở van tim 3 lá là tình trạng bất thường về van tim ở trẻ em

Trẻ sơ sinh bị hở van tim 3 lá là bị bệnh gì?

Cấu trúc tim gồm 4 buồng (2 tâm thất, 2 tâm nhĩ) và 4 van tim (van động mạch chủ – van động mạch phổi – van 2 lá – van 3 lá). Trong đó, van 3 lá bình thường sẽ bao gồm 3 lá van, đóng mở đồng bộ để đảm bảo rằng máu chảy từ buồng tim trên xuống buồng dưới mà không bị trào ngược trở lại. 

Trẻ sơ sinh bị hở van tim 3 lá (còn gọi là bệnh tim Ebstein) là tình trạng van tim bị dị dạng không thể đóng kín như bình thường, một hoặc hai trong số 3 lá van tim có thể bị dính vào thành tâm thất phải hoặc vách ngăn (vách cơ tim giữa tâm thất phải và trái của tim). Tình trạng này làm thay đổi lượng máu bơm từ tâm nhĩ xuống tâm thất phải, hậu quả tâm thất phải nhỏ hơn và tâm nhĩ phải to hơn bình thường.  

Các mức độ hở van tim 3 lá

Bị hở van 3 lá ở trẻ sơ sinh được phân loại thành nhiều mức độ khác nhau tương ứng với độ nguy hiểm cũng khác nhau. Cụ thể: 

  • Hở van 3 lá 1/4  ở trẻ sơ sinh: Mức độ nhẹ nhất, thường được gọi là hở van tim sinh lý ở trẻ sơ sinh.
  • Trẻ sơ sinh bị hở van 3 lá 2/4: Mức độ trung bình, cha mẹ cần đưa trẻ đi khám và điều trị ngay khi có triệu chứng bất thường để ngăn ngừa những biến chứng không mong muốn xảy ra.
  • Hở van tim 3 lá 3/4 và 4/4: Mức độ nghiêm trọng nhất, có nguy cơ gây biến chứng nguy hiểm, đặc biệt là suy tim ở trẻ.

Biến chứng trẻ có thể gặp khi hở van tim 3 lá

Tình trạng hở van tim gây ra lưu thông máu ngược chiều trong trẻ, dẫn đến các biến chứng nguy hiểm:

  • Suy tim sung huyết: Tim hoạt động không hiệu quả, bơm máu kém khiến cơ thể không đủ oxy và làm máu ứ lại tại một số bộ phận trên cơ thể
  • Tắc mạch: Máu đông di chuyển sang các bộ phận khác, gây tắc mạch
  • Nhịp tim bất thường: Nhịp tim loạn nhanh hoặc chậm bất thường, block tim
  • Áp xe não: Não bị tích tụ mủ bên trong, gây ra các triệu chứng như sốt, mệt mỏi, đau đầu.

Nguyên nhân trẻ sơ sinh bị hở van 3 lá

Nguyên nhân khiến trẻ sơ sinh bị hở van tim 3 lá chủ yếu là do bẩm sinh, dị tật tim ngay từ khi mới sinh. Ngoài ra, một số nguyên nhân khác được cho là khiến trẻ sơ sinh bị hở van 3 lá phải kể đến bao gồm: 

  • Các bệnh lý van tim do thấp tim, hậu khớp
  • Bệnh lý van tim do thiếu máu tim, nhồi máu cơ tim
  • Van tim bị hư, hệ thống dây chằng & phần cơ giữ van tim bị giãn nở, bị đứt
  • Một số bệnh lý hiếm gặp: VIêm nôi tâm mạc, cơ tim giãn nở, phình động mạch chủ…

Triệu chứng thường gặp của bệnh hở van tim 3 lá

Trẻ sơ sinh bị hở van tim 3 lá giai đoạn đầu, mức độ nhẹ nên các triệu chứng thường không rõ ràng nên cha mẹ rất khó để phát hiện bệnh. Khi các triệu chứng hở van tim đã rõ ràng, tức là bệnh đã trở nặng, cần đưa bé đi khám và điều trị kịp thời. Các dấu hiệu hở van tim ở trẻ sơ sinh có thể gặp phải bao gồm:

  • Trẻ chậm lớn so với trẻ cùng lứa
  • Khó thở hoặc thở nhanh, thở dốc
  • Nhịp tim nhanh, đánh trống ngực
  • Mệt mỏi, có dấu hiệu bị phù chân
  • Tím môi, da trẻ không được hồng hào, thay vào đó là da xanh xao, tím (bố mẹ cần đặc biệt chú ý đến móng tay)
  • Trẻ sơ sinh ho khan thường xuyên, đặc biệt là về đêm. 

Xem thêm: Top 5 siro ho cho trẻ sơ sinh có nguồn gốc thảo dược tốt nhất hiện nay

Khuyến cáo: Nếu con bạn đang có các dấu hiệu hay triệu chứng kể trên, hãy liên hệ ngay với các bác sĩ chuyên khoa tim mạch để có hướng thăm khám kỹ càng và điều trị kịp thời cho bé. 

Trong thời kỳ này, ngoài việc thường xuyên chú ý tới sức khỏe của trẻ, mẹ cần đảm bảo hàm lượng dinh dưỡng tối đa. Lúc này, ngoài sữa mẹ, lượng sữa ngoài cũng là yếu tố quan trọng ảnh hưởng tới sức đề kháng trong giai đoạn chống chọi với các loại bệnh.

trẻ sơ sinh bị hở van tim 3 lá
Cha mẹ nên chọn các loại sữa đảm bảo cơ thể bé có thể phát triển toàn diện

Chẩn đoán trẻ sơ sinh bị hở van tim 3 lá

Trẻ sơ sinh bị hở van tim khi chào đời sẽ có làn da tím tái hoặc tái xanh, gặp khó khăn khi thở. Bác sĩ cần đưa bé vào phòng CICU (phòng chăm sóc đặc biệt về tim) và theo dõi 24/24 bởi chuyên gia về tim mạch. Lúc này, lượng oxy trong máu thấp nên tim sẽ phình to rõ rệt, tiếng tim đập bất thường khi nghe bằng ống nghe.
Để chẩn đoán chính xác, bác sĩ sẽ thực hiện các bước sau:

  • X-quang ngực
  • Siêu âm tim
  • ECG – Điện tâm đồ
  • Kiểm tra vận động của bé
  • Đặc biệt, trẻ thuộc diện bệnh nghiêm trọng có thể được chẩn đoán ngay từ khi trong bụng mẹ thông qua các kỳ siêu âm.

Bên cạnh đó, bác sĩ có thể sẽ yêu cầu thông tim để biết thêm về tình trạng sức khỏe. Thủ thuật được thực hiện bằng một ống mỏng, đưa vào trong tim qua đường tĩnh mạnh/động mạch ở chân hoặc đường rốn (với trẻ mới sinh).

Phương pháp điều trị bệnh hở van tim 3 lá

Trước tiên, để chẩn đoán trẻ sơ sinh bị hở van tim 3 lá hay không, bác sĩ sẽ tìm hiểu về những triệu chứng mà trẻ đang gặp phải. Bác sĩ sẽ dùng một ống nghe nhỏ để lắng nghe nhịp tim khi máu bị chảy ngược về tâm nhĩ – buồng tim phía trên.  Tùy vào mức độ hở van 3 lá, nguyên nhân cũng như diễn tiến bệnh thực tế mà các bác sĩ sẽ chỉ định hướng điều trị phù hợp nhất cho trẻ.

Hở van tim 3 lá nhẹ

Hở van tim 3 lá ở trẻ sơ sinh mức độ nhẹ chủ yếu được điều bằng thuốc, đồng thời kết hợp chế độ ăn uống, chăm sóc theo đúng hướng dẫn của bác sĩ. Cụ thể. 

  • Điều trị bằng thuốc:: Một số loại thuốc chống đông máu, thuốc lợi tiểu, Digitalis, thuốc giãn mạch nhóm nitrate, thuốc chẹn beta giao cảm…
  • Điều chỉnh chế độ ăn uống, chăm sóc: Chế độ ăn giảm muối, giảm mỡ, hạn chế để trẻ vận động quá sức để hỗ trợ ngăn chặn bệnh.

Lưu ý: Cha mẹ cần hết sức lưu ý, chỉ nên cho trẻ dùng thuốc khi có chỉ định và hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa. Tuyệt đối không tự cho con uống thuốc không theo đơn hay tự ý ngưng thuốc, sử dụng loại thuốc khác vì có thể làm thay đổi hoàn toàn hiệu quả điều trị. Nếu phát hiện dấu hiệu bất thường, hãy nhanh chóng đưa trẻ đến gặp bác sĩ hoặc tham khảo ý kiến bác sĩ nhanh nhất. 

Hở van tim 3 lá nặng 

Trường hợp van tim 3 lá bị tổn thương nặng, thường là mức độ 3/4 và 4/4 và có khả năng tiến triển suy tim, các bác sĩ sẽ cân nhắc và chỉ định điều trị can thiệp: 

  • Phẫu thuật sửa van tim: Căn cứ vào tình trạng hở van tim của bé mà bác sĩ sẽ chỉ định can thiệp phẫu thuật cắt hoặc khâu nhằm giúp các lá van được khép kín với nhau.
  • Phẫu thuật thay van tim: Được chỉ định khi phẫu thuật sửa van tim không hiệu quả. Với cách can thiệp này, bác sĩ sẽ cắt bỏ van tim và thay thế vào van tim nhân tạo.

Cách hạn chế tình trạng hở van tim 3 lá 1/4 trở nặng

Trẻ sơ sinh bị hở van tim 3 lá có nguy hiểm không còn tùy thuộc vào nhiều yếu khác nhau như mức độ hở van tim, triệu chứng xuất hiện cũng như mức độ ảnh hưởng của tim…

Tuy nhiên, lời khuyên của các bác sĩ, cha mẹ cần đưa trẻ nhanh chóng đến các cơ sở y tế chuyên khoa để được thăm khám cụ thể theo dõi và được tư vấn phương pháp điều trị tốt nhất. 

Hở van tim 3 lá 1/4 bị chuyển nặng phần lớn là do ảnh hưởng của các bệnh tim mạch khác gây nên. Do đó, để ngăn ngừa tình trạng trẻ em bị hở van tim 3 lá ¼ chuyển nặng thì việc khắc phục theo nguyên nhân gây hở van tim nên là việc ưu tiên hàng đầu. 

  • Cha mẹ nên điều chỉnh lối sống khoa học, chăm sóc trẻ sơ sinh mùa đông và chăm sóc trẻ sơ sinh mùa hè phù hợp với thể trạng con đang có
  • Thiết lập chế độ ăn uống lành mạnh, bổ sung đầy đủ chất dinh dưỡng, thiên về các loại rau xanh, trái cây giàu vitamin…và hạn chế đồ ăn nhiều dầu mỡ, nhiều đường, muối và các loại thức ăn chế biến sẵn…
  • Thường xuyên kiểm tra và theo dõi huyết áp cho trẻ.
  • Giúp trẻ duy trì cân nặng ổn định, phòng ngừa tình trạng thừa cân béo phì.
  • Chủ động giúp trẻ chăm sóc răng miệng, vệ sinh sau khi ăn uống để ngăn ngừa tình trạng nhiễm khuẩn nội tâm mạc. 
  • Thường xuyên đưa trẻ đi tái khám định kỳ để chủ động theo dõi tình trạng sức khỏe của trẻ. 

Cha mẹ thường gặp khó khăn khi vệ sinh răng miệng cho trẻ, đặc biệt khi bé còn quá nhỏ. Lúc này, mẹ nên chuẩn bị nước muối sinh lý chuyên dụng để đảm bảo bé không bị nhiễm khuẩn.

Trẻ sơ sinh bị hở van tim
Mẹ nên chuẩn bị nước muối sinh lý chuyên dụng để đảm bảo bé không bị nhiễm khuẩn

Trẻ sơ sinh bị hở van tim 3 lá khá nguy hiểm và tiềm ẩn nguy cơ gây suy tim cao. Tuy nhiên, cha mẹ không nên quá lo lắng, thay vào đó nên chủ động đưa trẻ đi thăm khám càng sớm càng tốt để được phát hiện và điều trị kịp thời. Hãy đồng hành cùng trẻ vượt qua khó khăn và sớm tìm lại sức khỏe của mình.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Chat Messenger Chat Zalo Gọi ngay